punk, van scheldwoord naar geuzennaam. De opkomst van punkrock in de jaren ’70 was een explosieve reactie op de toenmalige rockmuziek én de economische malaise van die tijd. Vandaag de dag beleeft het genre een krachtige opleving, gedreven door nostalgie, moderne popsterren en de blijvende kracht van de DIY-mentaliteit.
de vaste waarde van punk
50 jaar geleden (1976) bezorgden The Ramones in Amerika en The Sex Pistols in Groot-Britannië de muziekscene een enorme schokgolf. Hoewel ze bijna tegelijkertijd ontstonden, hadden de Amerikaanse en Britse punkscenes een totaal andere bron en uitstraling. Het verschil zat hem vooral in motivatie en politiek.
Was de Amerikaanse meer een artistieke en intellectuele beweging in de Lower East Side van New York – met als thuishonk de club CBGB – en vooral een reactie op de saaie, commerciële rockmuziek, de agressieve Britse punk daarentegen ontplofte als reactie op de enorme economische crisis, werkloosheid en het starre klassensysteem in Engeland. Het was een politieke en sociale opstand met een eigen kledingcode en haarstijl. De jeugd was boos en had geen werk (“no future”).
Jongeren reageerden ook fel op de symfonische rock (progrock). In het midden van de jaren ’70 was symfonische rock van bands als Pink Floyd, Yes, King Crimson, Genesis en Emerson, Lake & Palmer dominant. Het was technisch meesterschap versus terug naar de basis: drie akkoorden en pure emotie. De teksten gingen niet over de kosmos of mythologie maar over de rotzooi in de straat: werkloosheid, verveling, ruzie met de politie en de grauwe realiteit van de jaren ’70.
Ironisch genoeg zie je in 2026 dat beide genres hun eigen plek hebben gevonden: symfonische rock wordt gewaardeerd om het vakmanschap, terwijl punk nog steeds de bron is voor iedereen die met een gitaar en een portie woede iets wil veranderen. In 2026 is de punkscene in Nederland springlevend, met zowel massale festivals als meer ‘intieme’ clubshows.
In Eindhoven staat Revolution Calling (20–21 november 2026) natuurlijk vet genoteerd. Dit festival in het Klokgebouw staat bekend als het grootste hardcore punkfeest van Europa. In de Melkweg (Amsterdam) staat zondag 5 maart The Damned op het programma en op donderdag 7 mei Public Image LTD, de band van voormalig Sex Pistols-frontman John Lydon aka Johnny Rotten.
In Den Bosch profileert vooral World Skate Center zich als hét podium voor allerlei soorten punk en organiseren ze een jaarlijks punkrockfestijn en het DIY Festival. Willem Twee Poppodium heeft vooral in de Kleine Zaal ruimte gemaakt voor post-punk en andersoortige noise. De jaarlijks terugkerende Popronde Den Bosch heeft traditioneel veel punkrock in de setlist. En met de band No Way heeft Den Bosch wellicht de jongste punkrockband van De Lage Landen.
De kracht van punk is dat het zo toegankelijk is, er geen barrières zijn, puur basis met een laag podium in een zweterige club. Elke nieuwe generatie stapt er zo in en kan er zijn/haar onvrede in kwijt met felle en korte nummers. Geen toekomst? Grijp een gitaar!
