PAX the humanoid

De menselijke maat van PAX the humanoid

Jazzpoetry met rap, spoken word en pop in de livestream van Jazz in Duketown 2021

PAX the humanoid was jarenlang frontman van het fameuze Kyteman Orchestra. Vanavond in Willem Twee poppodium treedt hij (solo) op met vier begeleiders op de livestream van Jazz in Duketown 2021. Vorig jaar bracht hij een album uit waar hij naar eigen zeggen 10 jaar aan heeft gewerkt. Hij wil daarin ‘de menselijkheid van het leven laten zien‘.

PAX the humanoid

PAX the humanoid
PAX the humanoid

PAX borduurt verder op de traditie van de jazzpoetry, een dichterlijk verschijnsel dat in de jaren ’60 is ontwikkeld door The Last Poets die als grondleggers worden beschouwd van hiphop en rap. Dichtkunst en muziek zoeken elkaar altijd op. Dat is van alle tijden. PAX gaat uit van de menselijke maat en opent de set niet toevallig met het nummer Carpe Diem (Pluk De Dag, red.). Het is moeilijk om een mens te zijn, maar we hebben de energie en de mogelijkheden om er iets van te maken. is de strekking van dit nummer. “You’ve got energy to burn.”

Carpe Diem wisselt van jazz, rap, soul naar pop en heeft een lekkere gedreven trage beat en is daarom ook een beetje r&b. Het gaat PAX allemaal natuurlijk af. Het nummer wordt flink uitgesponnen met een hoofdrol voor toetsenist Niels Broos. Bijna twee keer zo lang. Een overtuigend begin. Dat zeker.

PAX
Love Rocks

Het tweede nummer is Love Rocks (You should create more). Cool jazz met dan rap, dan spoken word, overvloeiend naar zang. PAX herhaalt woorden aan het einde van een regel om een echo effect te bereiken, Ook dit nummer duurt langer dan de albumversie. Het tempo gaat flink omhoog aan het eind.

Het derde nummer Call It Freedom begint met een gitaarsolo van Gersom Raams. Raams geeft er een vieze galm effect aan wat wel zo lekker klinkt. Is jouw vrijheid wel de vrijheid van een ander, vraagt PAX zich af.
“Call it freedom if you want, call it freedom if it’s feel comfortable. But it is not real, not real.”

In het volgende nummer Leaves start toetsenist Niels met een stemmige soulvolle solo. Broos en PAX kennen elkaar van de Kyteman Orchestra en zijn volledig op elkaar ingespeeld.

Dat is ook zo vanavond hier in Den Bosch als Niels geïmproviseerd reageert op een gedicht – een spoken word – dat PAX op paar velletjes heeft genoteerd: Knuckle Down, Buckle Up. ‘What you thought you were, is just an illusion. Keep an eye for those in need’.

De menselijke maar van PAX is de mate van compassie die je als mens kan opbrengen. ‘Find the hope, find the trust’.

Na dit gedicht zet de band Profitable Love in. Door de tempowisselingen en gekke tussendoor geluidjes doet het sterk denken aan hoe Frank Zappa zijn nummers arrangeerde. Vooral de periode toen Zappa toetsenist George Duke had ingelijfd.

Knuckle Down Buckle Up
Knuckle Down Buckle Up – spoken word

Out Loud heeft een catchy sound. Je kan het lekker meezingen als je het refrein goed hebt opgeslagen. Lekker toegankelijk nummer en zal zeker aanslaan op een live act show. Misschien in september?

Time flies
“Time flies,” zegt Pax en de set sluit hij af met een nummer om je huiskamer mee af te breken. Het heet – heel toepasselijk – Hell en ademt dezelfde sfeer die George Clinton weet te bereiken met zijn bonkige funk. ‘How can I fight my demons?’, vraagt PAX zich af. Zolang hij zulke muziek blijft maken, mogen die demonen blijven.

PAX was indrukwekkend en deed de livestream vergeten. Goed beeld en geluid trouwens. Complimenten aan TV Jazz in Duketown.


Bezetting

  • PAX (vocals)
  • Niels Broos (toetsen)
  • Gersom Raams (gitaar)
  • Glenn Gaddum Jr. (bas)
  • Yori Olijslagers (drums)

Screenshots PAX the humanoid – Jazz in Duketown 2021

Te zien op Youtube:

Niels Broos

Niels Broos in de Toonzaal met orgel en Moog One

De verwachtingen waren hooggespannen maar de orgel en synthesizer overtuigen helaas niet

De Toonzaal nodigde Niels Broos uit tot het geven van een concert waarin orgel improvisatie op het Toonzaal Orgel samenging met geluiden gemaakt op een Moog One synthesizer en geluiden uit de elektronische muziekstudio.

Niels Broos

Niels Broos
Niels Broos

Toetsenist Niels Broos is niet alleen een exponent van de potpourristische muziektijdgeest, hij is één van de belangrijkste Nederlandse aanstichters van een urgente stroming die het midden vindt van hiphop, elektronica en jazz. Broos was een voornaam lid van het Kyteman Orchestra en vormt een spil in het werk van Binkbeats en Jameszoo met wie hij samenwerkte op diens laatste Brainfeeder plaat.

De eerste synthesizer

Niels Broos
Orgel in de Toonzaal

De eerste voorloper van het moderne orgel werd al rond 250 vChr. in Griekenland gebouwd door Ktesibios uit Alexandrië. Omdat je op moderne orgels klankkleuren kunt wijzigen door het mengen van registers kan je een orgel (met wat goede wil) als een mechanische additieve synthesizer zien. Dus de combinatie van het Toonzaal orgel, met geluiden uit de Toonzaal elektronische studio en het synth geweld die de Moog One (the biggest baddest synth on the market) kan leveren is geen gek idee.

Concert

Niels Broos
Niels Broos Moog One

Mijn verwachtingen waren dan ook hooggespannen toen ik de zaal binnenstapte, waar de opstelling coronaproof was gemaakt door het publiek in twee verspringende cirkels neer te zetten met de juiste tussenruimte.

Alle apparatuur stond bij het orgel op de bovenverdieping opgesteld, zodat dat vanuit de zaal niet te zien was. Het concert begon met langzame tonen en geruis waarbij houten fluit-achtige tonen weerklonken, wat deed denken aan ‘Les flutes en Feu’ van Parmerud. Hier kwam het orgel bij wat resulteerde in langzaam verlopende akkoorden.

Niels broos
Moog One

De beroemde Moog subbas werd toegevoegd en een brutaler wordend orgel. De fluiten kwamen weer terug in het spel waarbij een langzaam bewegend filter enige variatie in klankkleur aanbracht. Er was weinig melodie maar wel een lage herhaling van thematieken die eerder in het hoog waren ingezet. Op enig moment waande ik me bij Vangelis zo rond 1985. Toen zat er vrij lange tijd weinig echte beweging in de klanken die voorbijdreven tot er met behulp van een toevalsgenerator waterdruppel achtige geluiden voorbijkwamen die weer enigszins beweging en ritme terugbrachten. En een mooi applaus volgde toen de laatste klanken waren weggestorven.

Composure

Het was duidelijk dat Niels hard gewerkt had aan het concert, en toch miste er iets. Een zekere meeslependheid, een zekere originaliteit. De klanken klonken te bekend, er zaten te veel stijlen door elkaar heen zodat geen groter geheel ontstond.


Screenshots van diverse video’s van Niels Broos SOLO  at Best Kept Secret Festival /Niels Broos – Moog One demo – Dancefair Utrecht