Recensies | KLANKGAT

nov, 2021

Vijay Iyer Trio is verre van ongemakkelijk
Podium Azijnfabriek is compleet uitverkocht voor een magistrale jazz set van het hoogste niveau

Het Vijay Iyer Trio komt met zwarte mondmaskers op en zal die de gehele set op houden behalve aan het begin en eind als pianist/componist Vijay Iyer het publiek even toespreekt. Eerder speelde de Amerikaan op het November Music festival. Dat was in 2012 met Misha Mengelberg (1935-2017). Podium Azijnfabriek is uitverkocht en het publiek in Den Bosch maakt de Nederlandse première mee van dit jazz trio uit New York.

Vijay Iyer Trio

Dit voorjaar verscheen het debuutalbum Uneasy van het nieuwe Vijay Iyer Trio op ECM Records. Het album werd in vele relevante muziekmedia op de hoogst denkbare cijferreeksen onthaald. Vijay Yver op piano, Linda Oh op contrabas en Tyshawn Sorey op drums spelen deze avond nummers uit dat album. De set bestaat uit drie lange stukken plus toegift (ook lang) waarin diverse nummers uit Uneasy zijn verwerkt.

Nummers als het romantische Touba waarmee het trio de avond opent, het afro-beat Drummer’s Song en het watervlugge Configurations rijgen – niet per se in deze volgorde – deze drie fenomenale musici moeiteloos en onvermoeibaar aaneen of breiden ze bijna oeverloos uit.

Vooral het intensieve basspel van Linda Oh verdient respect en bewondering. Het is zowat topsport die zij aflevert. Linda May Han Oh komt uit Australië en verhuisde in 2008 naar New York waar ze haar masters haalde op de Manhattan School of Music. Zij speelde onder meer met Pat Metheny.

De drie bandleden krijgen volop de gelegenheid om hun kunde tentoon te spreiden. En die is niet gering, zo getuigen de enthousiaste reacties uit en van het publiek. En wordt net niet gefloten, maar dat had best gekund.

Zoals al gezegd is het Vijay Iyer Trio nieuw in zijn samenstelling. Tyshawn Sorey is zelf al een ster in de jazzwereld en net als Vijay zoekt hij telkens de uiterste grenzen op. Sorey speelde samen met John Zorn, niet een onbekende bij November Music.

Sorey’s slagwerk is imposant in zijn complexiteit, timing en precisie, iets wat hem schijnbaar moeiteloos afgaat. De ene keer puur ondersteunend dan mateloos dominant.

Vijay Iyer is de zoon van Indiase immigranten en dat is te horen in zijn composities en pianospel. Eveneens onmiskenbaar is de invloed van de Hongaarse pianist en componist Frans Liszt uit de negentiende eeuw. Vooral het nummer Entrustment doet sterk denken aan het latere werk van Liszt. Melodieus, donker en gedragen.

Het begin van het titelnummer van het album Uneasy is een combi van de Romantiek van Frans Liszt en het vingervlugger ritme op Hindoestaanse tabla’s maar nu op pianotoetsen. Met dit nummer eindigt het trio het officiële deel van deze memorabele jazzavond, waarna gelukkig een toegift volgt.

Het Vijay Iyer Trio is nu op een intensieve toer door Europa. Donderdag 11 november speelt het in Centro Cultural Vila Flor (CCVF), Guimaraes, Portugal; vrijdag 12 november in Alte Feuerwache, Mannheim, Duitsland om zaterdag 13 november terug te keren in Nederland, in Groningen in SPOT/ De Oosterpoort. Daarna gaat de toer nog door naar Londen, Rome, Bielsko (Polen) en Istanbul. In 2022 hervatten ze deze Eurotoer door in Palermo en Antwerpen te spelen.

Vijay Iyer (piano), Linda May Han Oh (contrabas), Tyshawn Sorey (slagwerk)

nov, 2021

FAQ-Saturday 2021 trekt veel meer jongeren aan
Meditatieve soundscapes, free jazz electronics en metal dj-set scoren hoog bij jong publiek

FAQ-Saturday is het derde onderdeel van het FAQ festival dat in 2021 een samenwerking is aangegaan met November Music. In 2019 was ook al sprake van een samenwerking, toen onder de naam PLUG.

Voor beide festivals is het een win-win situatie. Voor November Music betekent dit een verdieping en verbreding van het programma. Het FAQ festival op zijn beurt krijgt een groter bereik en breder platform binnen een nationaal en internationaal gerenommeerd muziekfestival.

November Music geeft FAQ behoorlijk de ruimte, verspreid over drie dagen.

Sistors with Transistors & FAQ-Thursday op 4 november
FAQ-Friday op 5 november
FAQ-Saturday op 6 november

FAQ-Saturday

FAQ-Saturday vindt plaats in de Verkadefabriek en Willem Twee Poppodium met Jan Jelinek, Sven-Åke Johansson, Ren Schofield aka Container, Oren Ambarchi, crys cole, Paddy Steer, John Talabot, Jonny Nash en Mark Cremins.

Mark Cremins, Jonny Nash, John Talabot en Russell Haswell draaien een dj-set. Container sluit FAQ-Saturday af met een fikse klapper. Daarover straks meer.

Opvallend is het groot aantal jongeren dat is op komen dagen. Veel meer dan in de voorafgaande edities van FAQ festival in de afgelopen tien jaar. Het kan zijn dat dat ligt aan de dj’s die staan geprogrammeerd.

crys cole

crys cole uit Canada speelt voor deze FAQ-Saturday als duo met de Australiër Oren Ambarchi. De set is in de Kleine Zaal van de Verkadefabriek. De zaal is nagenoeg leeg en dat contrasteert nogal met de opgestelde tafel en de daarop uitgestalde synthesizers, de wirwar aan draden en pluggen, microfoons en andere, aanverwante objecten. Later in de set wordt duidelijk waar die voorwerpen voor dienen. Het publiek gaat op de grond zitten of kijkt staand naar het duo dat zonder introductie begint.

Na een paar minuten van verstilling en spaarzame klankwijzigingen wordt het duidelijk dat de hele set zich binnen dit frame zal gaan ontwikkelen. Spanningsbogen en andere klassieke patronen gaan overboord, sterker nog, die komen niet voor in het oeuvre van crys cole.

De soundscapes zijn ijl of schril van toon, een zeldzame beat wordt plots gestopt en de gitaar die Ambarchi bespeelt, klinkt niet als een gitaar. Grappig en subtiel is het het deel dat zowel crys als Oren kleine belletjes laten rinkelen; het klinkt als een Heilige Mis. En zo zijn er nog meer kleine voorwerpen die in het stuk worden gebruikt, zoals fluitjes.

En de set? Die eindigt zoals-ie begon.
In behoedzame stilte, vol geruisloze kleine geluiden en haast onhoorbare bromtonen.

Jan Jelinek en Sven-Åke Johansson

Hoe anders is de volgende act, vraag je je af? Die is van de Duitser Jan Jelinek met de Zweedse drummer Sven-Åke Johansson. Enige voorbereiding stelt gerust. Jelinek’s laatste album The Raw and the Cooked (2021) is een buitengemeen fraaie productie. De samenwerking met Sven-Åke Johansson maakt nieuwsgierig en het is meteen raak bij het openingsnummer. Het duo pakt flink uit en heeft het publiek direct in zijn greep met een ritmisch sterk nummer dat gaandeweg een hypnotische uitwerking krijgt, ja zelfs trance verwekkend uitpakt. Sven-Åke en Jan in de rol van Nordische sjamanen. Het nummer duurt lekker lang, professionele improvisatie is daar debet aan.

Free jazz, het genre waar Johansson groot in is, en de repetitieve elektronische pulsen uit de synth van Jan Jelinek, werken betoverend. Meer, meer en meer krijgt het enthousiaste publiek. Het is ongelofelijk wat voor energie de fragiel ogende Sven-Åke Johansson kan opbrengen. In alles zie en hoor je de free jazz drummer die in de vorige eeuw zo’n belangrijke bijdrage leverde aan de moderne jazz. Jongeren steken hun bewondering niet onder stoelen of banken en complimenteren de jazz-legende na afloop van deze enerverende set. Hopelijk treden de twee mannen tot in de lengte der dagen als duo op.

Paddy Steer

Met Paddy Steer kom je in een vreemd spectrum terecht van de elektronische muziek. Deze multi-instrumentalist houdt wel van een verkleedpartij, en niet zo’n beetje ook. Binnen die verkleedpartij transformeert hij ook nog eens van een kitscherige nep tovenaar tot de robot R2D2 uit de Star Wars serie. In ieder geval, never a dull moment met deze Paddy Steer uit Manchester (UK).

Paddy’s show is een mix van mondo bizarro, ouderwetse kermisattractie en poppy discotronix. Erg vermakelijk en hij krijgt de feestgangers in het publiek zonder problemen mee. Zittend aan zijn drumstel geflankeerd door een toren van techno apparatuur draait hij een set af van pakweg 45 minuten. De Grote Zaal van Willem Twee poppodium is goed gevuld. Voor de serieuze liefhebber van elektronische muziek valt echter weinig te halen. Maar wat geeft het? FAQ-Saturday is er ook voor de fun.

Container

Het is (nog) niet druk in de Kleine Zaal van de Verkadefabriek. Dat belet de Amerikaan Container, Ren Schofield voor vrienden en familie, er niet van om exact op tijd – 23:00 uur – te beginnen. Per slot van rekening moeten horeca en concertzalen om middernacht sluiten. Container wil er alles uit halen en dat gaat hem lukken. Sardonisch glimlachend zet hij nog voller in en dat klinkt heel erg goed.

Noise, veel metal noise, snoeiharde techno en een beukend dwingend ritme, terwijl de zaal vol begint te stromen. Lachende gezichten die aanvoelen wat er gaat komen. DANCE! DANCE! DANCE! Container doet er een schepje bovenop door de beat nog harder, scherper en lo-fi in te zetten.

FAQ-Saturday sluit af met een echte rave en verzekert zich op deze manier dat een groot aantal jongeren volgend jaar terugkeert. Althans dat is de hoop van de organisatie die streeft een jonge(re) generatie aan zich te binden.

nov, 2021

Bosch Requiem van componist Hawar Tawfiq
Een traditie maakt zich opnieuw waar in een troostrijk werk dat de dood in een nieuw perspectief plaatst

De jonge Iraaks-Nederlandse componist Hawar Tawfiq draagt zorg voor het Bosch Requiem 2021, een dodenmis dat sinds 2017 de opening betekent van het November Music festival. Kate Moore, Calliope Tsoupaki en Seung-Won Oh gingen hem voor. In 2020 ging November Music niet door vanwege de lockdown. De uitvoering van de hand van Hawar Tawfiq draagt de prachtige titel Requiem des Fleurs et des Nuages en is gemaakt voor bariton en symfonieorkest.

Hawar Tawfiq – Bosch Requiem

Vrijdag 5 november trapt traditiegetrouw het klassieke gedeelte van November Music weer met het Bosch Requiem af. Deze keer in het Jheronimus Bosch Art Center.
Hawar Tawfiq maakte vanuit zijn Koerdische afkomst en levenservaring een stuk dat de requiem traditie achter zich liet. Het beschouwt het leven in al zijn onverwachte verdrietige en soms mooie aspecten uitgevoerd als klassiek werk.

Dit maakt dat de klanken vertrouwd zijn, en toch maken ze een nieuw geheel met wendingen die je wel even overeind doen zitten. Dit komt vooral tot uiting in het originele slagwerk en de thematieken die elkaar beantwoorden, maar net geen volledige melodieën zijn. Daardoor neemt het stuk je mee in de emotie die op elk moment tot uiting komt. Misschien wel meegenomen in de wind, zoals de Koerdische dichter Bachtyar Ali wiens tekst gezongen wordt al zei over de dood: “die ons de gelegenheid geeft om bloem te zijn, om wolk te zijn, om water te zijn”.

Een troostrijk werk van Hawar Tawfiq , wat de dood in een nieuw perspectief weet te plaatsen, en daar is het dan ook een requiem voor.

Fiumara & Saariaho

Maar we zijn niet zomaar bij dit stuk aangeland, want vanwege de lengte zitten er composities vooraf van Anthony Fiumara en Kaija Saariaho. Het stuk van Fiumara ontspint zich in alle rust en bevat niet veel melodie, maar schetst een zich ontwikkelend klankbeeld, wat je eigenlijk meer van ambient music en synthesizers zou verwachten. De philharmonie zuidnederland bewijst echter overtuigend dat een dergelijk werk ook met akoestische instrumenten prachtig kan worden uitgevoerd.

Saariaho heeft waarschijnlijk iets dergelijks in gedachten met haar stuk, maar het is het nèt niet. Er gebeurt te weinig om interessant te worden en er zit te weinig in aan zich ontwikkelende thematieken waaraan je als luisteraar nog enige houvast kan hebben.

Intermezzo

De twee blokken muziek worden gescheiden door een aandoenlijke film over muziekles in een basisschool. De kinderen mogen zich uitleven in het samen musiceren en krijgen gedurende een week begeleiding. In vogelvlucht wordt getoond hoe een enorme chaos in het begin zich ontwikkelt tot een muzikale verhaallijn met structuur. Het plezier op al die snoetjes over het samen iets tot stand brengen zal me nog lang bijblijven. En het onderschrijft het enorm grote en helaas zwaar onderschatte belang van dit soort lessen.

Hawar Tawfiq dankt philharmonie zuidnederland

nov, 2021

Repertoire van Fatcats – hoe verrast kun je zijn …
Meer dan een hoogtepunt in tienjarige concertgeschiedenis van The Blue Room Sessions

Keyboard speler en accordeonist Pieter Jan Cramer van den Bogaart is de nieuwste bandlid van de Fatcats. Zijn spel als toetsenist op de Parade viel in goede aarde bij een van de bandleden.

De weergaloze drumstijl en stem van stadgenoot Sjoerd van Bommel hoorden we al een aantal keren tijdens optredens met verschillende bands. Dat speelde ongetwijfeld een rol voor dit wederom uitverkochte concert.

Ik wist echter niets van het repertoire van deze band en dacht in eerste instantie aan Straycats of andere “bob till we drop” muziek. Maar hoe verrast kun je zijn na afloop van een avond met de Fatcats!

Fatcats

Fatcats bestaat uit Sjoerd van Bommel (Drums /Vocals), Rob Roemers (Electric Guitar/Vocals), Rick Henkelman (Upright Bass/Vocals) en Pieter Jan Cramer van den Bogaart (Grand Piano/Keyboards/Accordion).

De band start met Chris Rhea’s Gone Fishing, met een mooie solo met de slide van Roemers. Shut Up And Talk van Guy Clark, wordt uitstekend begeleid door vriend van het eerste uur Rick Henkelman (o.a. Max Tax en Spic ’n Span) die de aandacht trekt met zijn speciale mimiek en swingende interactie met de staande bas.

Ondertussen introduceert Van Bommel hun nieuwste bandlid Pieter Jan Cramer van den Bogaart (PJ voor het gemak). Zijn spel op de toetsen was Van Bommel ooit opgevallen tijdens de Parade, waar hij mooie luisterliedjes speelde met Frédérique Spigt.

PJ

PJ grijpt onmiddellijk zijn accordeon (daarmee de volgorde van de setlist verstorend) en speelt fantastisch het onder andere door Willie Nelson vertolkte en door mij oneerbiedig als ‘smartlap’ genoteerde Blue Eyes Crying In The Rain op accordeon. Het wordt allemaal nog intenser door de tweede stem van Van Bommel en de slidegitaar van Roemers.

Tijd voor the Blues met Keb Mo’s Soon As I Get Paid en speciaal voor Van Bommels dochter Sensitive Kind van JJ Cale.

Tweede set
Wederom een viservaring met Going Fishing, gezongen door Roemers met speciale aandacht voor zijn Eastman gitaar (met een subtiele dialoog over de goudkleurige ‘guitar strap’ en de makers ervan). Tijdens de daaropvolgende indrukwekkende jazzy pianosolo wordt uit de zaal geroepen dat PJ mag blijven.

Het bluesy en meerstemmig gezongen Nightlife wordt gevolgd door Voodoo Woman met een geweldig drummende Van Bommel in reggae-style met daarbij een mooie mix van Hammond, bas en gitaar.

Van ‘Watchman’ Ad van Meurs speelt de band Older Ground met opvallende klanken van de staande bas én strijkstok. Satisfy My Soul van Paul Carrack klinkt bijzonder door het ‘Shadows-achtige’ gitaarspel van Roemers.

De Toegift van de Fatcats liegt er ook niet om; Rad Gumbo, aanstekelijke zydeco van Little Feat met PJ op accordeon. En, omdat het publiek er geen genoeg van krijgt, Ophelia (The Band 1975) en Speedo. Daarna een daverend applaus en een staande ovatie.

Ik kan niet anders concluderen dan dat dit meer dan een hoogtepunt was in onze tienjarige concertgeschiedenis.

Setlist Fatcats:
Gone Fishing, Poor Boy, Shut Up And Talk, I Hope You Get It, Soon As I Get Paid, Can’t let Go, Sensitive Kind, Blue Eyes Crying in The Rain, Yellow Moon,
Set 2. Going Fishing, I Got Mine, I’ve been to Memphis, Older ground, Nightlife, Voodoo, Prodigal Son, Satisfy My Soul, Rad Gumbo, Ophelia, Speedo

Fotografie: Monique Nuijten | Wies van Luijtelaar
DJ: Wim Goud

nov, 2021

Dubbele headline show Golden Caves & Scarlet Stories
Prog rock/metal geïnspireerd door heavy metal, soundtracks, doom en ambient

Willem Twee poppodium zet de bands Golden Caves en Scarlet Stories in een zogenaamde dubbele headline show. De bands vullen elkaar aan qua muziekgenre (progrock) en stage performance. Twee voor de prijs van een, dat is een aanbieding die je niet afslaat.

Golden Caves

Vanavond ben ik ‘fahsionable late’ zoals ze dat zo mooi zeggen. Tegen een last minute van Willem Twee daar zeg ik geen nee tegen. Haast gemaakt met krullen en stijlen maar heb het net niet gered en ik mis dan ook de eerste nummers van Golden Caves.
De zaal is redelijk gevuld als ik binnenkom en aan het applaus te horen zijn het allemaal liefhebbers. Dat maakt mij nieuwsgierig. Golden Caves komt uit Rotterdam en heeft al een award in de pocket voor Greatest Talent in de UK bij de progressive music awards. Dus dat belooft veel. Eindelijk kunnen ze nu hun tweede album Dysergy promoten en ze hebben er zin.

Het eerste nummer doet mij sterk denken aan Alex Henry Foster (check maar eens), de voordragende stem van Romy Ouwerkerk is fijn en haar looks doen mij denken aan Victoria van Maneskin. De band heeft ook wel een soort van poprandje in hun nummers verwerkt, een eigenzinnige mix die veel liefhebbers kan aanspreken.

Wat mij daarna wel opvalt is dat de koortjes/samenzang helaas vanavond niet zuiver zijn en dat is jammer. Dit is echt wel iets waar ze aan moeten werken – of geen koortjes 😉 – want verder staat er een hele toffe band.

Ik hoor vervolgens invloeden van The Gathering, tijden van het album How to Pleasure a Planet en bij Happy Dreams hoor ik zowaar een van mijn favorieten voorbijkomen namelijk: Anathema. Het repeterende heeft veel weg van deze band en dat is een compliment.

Veel variatie in stijlen, met slide gitaar blues, indie rock en pop. Ook techniek wordt niet geschuwd en de band start drie keer opnieuw met een nummer hierdoor, maar de charmante Romy vangt dat hartstikke leuk op en krijgt de zaal op de hand. In het nummer Somehow van het laatste album blijven de koren een probleem.

Een cover van Billie Eilish genaamd Ocean Ice verpakt in een Golden Caves sausje is best lekker. De afsluiter Keep Running is van hun debuutalbum Collision. Al bij al een fijn optreden en een goede reactie uit de zaal.

Golden Caves is een verfrissende band met een eigen aanpak die ik zeker zou checken zowel op plaat als live. Ik wil ook nog graag de lichtman speciaal vermelden. Wat een show maakt die zeg. Met zoveel passie en enthousiasme tilt hij de show naar internationale hoogte.

Scarlet Stories

Na een korte pauze is het tijd voor Scarlet Stories. Op 22-09-2019 hebben ze hier in Willem Twee hun debuutalbum Necrologies gepresenteerd en zijn zij medeverantwoordelijk voor het feit dat ik voor KLANKGAT recenseer. Mijn collega Johan Kramer heeft mij min of meer voor het blok gezet, haha. Lees zijn recensie.

De plaat is natuurlijk nog steeds actueel en voor veel luisteraars waarschijnlijk alleen maar gegroeid. Necrologies was toch wel het debuut van het jaar. Scarlet Stories trapt af met Vingt Mille Lieus Sous Les Mers en ik hoor vooral groei en volwassenheid. De diversiteit van Scarlet Stories is gelijk goed te horen in dit nummer van ruim 11 minuten.

De band speelt strak en de samenzang is spot on. Wat een stem heeft Lisette van den Berg toch, betoverend, mooi, zwoel, breekbaar, verhalend en haar uitstraling past daar goed bij, ingetogen en mysterieus. Dit is natuurlijk een visitekaartje eerste klas en wij worden meegenomen op een reis in de wereld van Scarlet Stories: progressieve dynamische rock/metal, met veel sfeer en originaliteit.

De band staat strak te spelen. Met een geweldig geluid is dit genieten in optima forma. Bij The Tell-Tale Heart dat klein begint en steeds meer opbouwt, valt niet alleen de stem op van Lisette maar vooral het geweldige gitaarspel van Bram te Kamp. Gaande van een heavy metal riff naar een melodieuze solo met gevoel, alle noten raak op zijn zevensnarige PRS. Ja hier wordt gemusiceerd op hoog niveau!

Lisette wisselt bijvoorbeeld regelmatig tussen twee microfoons waarbij één zorgt voor het duistere onheilspellend effect. Violiste Sophie Ansems mag ook niet onvermeld blijven. Viool is cool en voegt veel toe aan het al zo dynamische geluid van Scarlet Stories.

Lisette bedankt de medewerkers van Willem Twee poppodium en kondigt de laatste song aan namelijk de titelsong Necrologies en dan is éen ding duidelijk, wat een originele top band is dit. Ik ben erg benieuwd naar waar dat allemaal naar toe gaat. En ik hoop ze nog een keer in de Willem Twee te zien…

De thuisblijver heeft wat gemist vandaag!

Golden Caves

Romy Ouwerkerk – zang
Alex Ouwehand – gitaar
Erik Stein – drums
Max Abel – bas
Elis Pol – toetsen

Scarlet Stories

Lisette van den Berg – zang
Carmen Raats – gitaar
Bram te Kamp – gitaar
Maarten Grimm – bas
Tim Kuper- drums
Sophie Ansems – viool

okt, 2021

Studio4 presenteert Poulson Sq. en Kypski
Studio4 maandelijkse concertserie van elektronische en electro-akoestische muziek Willem Twee studios

In de tweede editie van Studio4 van het concertseizoen 2021/2022 geven het duo Poulson Sq. en Kypski hun muzikale visie af op de hedendaagse elektronische muziek, de wereld van synthesizers, modules, tapedecks en beats.

Bij binnenkomst valt je oog onmiddellijk op hun apparaten die mooi opgesteld staan op het sfeervol aangeklede podium van de Toonzaal. En zoals altijd in deze voormalige synagoge hangt er een enigszins sacrale sfeer waarin het gekleurde licht een groot aandeel heeft.

Poulson Sq.

Poulson Sq. is een duo met Anthony Fiumara – die in 2018 Graduates 1&2 schreef voor November Music – en Mathijs Leeuwis. Fiumara speelt op een Buchla heruitgave van de beroemde Easel met een geïntegreerde toetsenbord en Leeuwis draait geconcentreerd aan de knoppen om opgenomen ambient sounds in een loop machine los te laten in de Toonzaal. Hij zorgt voor het ‘ritmische’ deel van deze set die zo’n drie kwartier duurt. Het analoge deel van dit stuk komt ook voor zijn rekening als hij aan de prachtige steelgitaar gaat zitten.

Het stuk ontwikkelt zich traag in toon en tempo, kenmerkend voor ambient en is vol geluiden en getinkel die het akoestisch analoge dicht, heel dicht benaderen. Melancholie en onheilspellende vergezichten voeren een strijd om de boventoon. De ijle hoge tonen, een constant monotoon ritme en de lage bassen doen sterk denken aan het album Low van David Bowie uit zijn Berlijnse periode die hij deelde met Brian Eno, peetvader van de ambient.

Het was toen een Berlijn die nog verdeeld werd door de Muur, een wereld van de Koude Oorlog en permanente nucleaire dreiging. Poulson Sq.’s nieuwste single Kosmic Headroom illustreert die associatie met het Bowie album uit 1977. De set eindigt met lage tonen, traag afnemend in volume. Een korte stilte volgt en het publiek dat nog wat nadroomt, applaudisseert enthousiast.

Kypski

Kypski, dat is heel andere koek, zo zal blijken. In zijn voorwoord vertelt gastheer Rikkert Brok dat hij nog kan herinneren dat Kypski 15 jaar geleden ook heeft opgetreden in de Toonzaal. Rikkert is erg benieuwd hoe hij zich als muzikant/dj heeft ontwikkeld.

In deze tweede set gebruikt hij twee Euroracks ingeplugd met allerlei modules en daartussen een draaitafel. Eens een dj altijd een dj. Ook Kypski begint rustig en harmonieus, ambient. Alleen zet hij lage tonen harder en feller in, knallende en korte beats zonder fade-out. De draaitafel gebruikt hij om zijn synths aan te sturen, hij scratcht als het ware met de modules.

Het duurt toch nog een tijdje alvorens harmonie en ambient worden verlaten en verruild voor beats en drum-‘n-bass. Dan is er ook geen redden meer aan.

De energie schiet in een hockeystick curve omhoog en hier en daar beginnen hoofden mee te bewegen op de beat. De beat die hij op de meest onverwachte momenten stopzet. De stilte die ontstaat is dan ook compleet. Erg sterk. Kypski laat in zijn set duidelijk zien welke weg hij wil in gaan. Het is de weg die de elektronische muziek de beste kansen biedt.

Stuidio4 is een maandelijkse concertserie voor elektronische en electro-akoestische muziek verbonden aan de Willem Twee studios.

okt, 2021

Steam Power avond met muzikale hoogstandjes
Veel bezoekers complimenteerden Blue Room Sessions met de keuze van deze avond en dat doet een mens goed

Steam Power stond zo’n twee jaar geleden op ons podium. Er was toen een redelijk aantal bezoekers, maar dit keer was de Clubzaal vrijwel uitverkocht. En de bezoekers kwamen niet voor niets; de dame en drie heren van Steam Power zorgden voor een bijzonder sfeervolle avond met muzikale hoogstandjes.

Steam Power

Dat was ook niet helemaal onverwacht als je bedenkt wie er op het podium stonden. Allereerst Fay Lovsky (met zo’n naam moet je wel van skiën houden, zoals ze zelf zei). Fay speelt uiteraard basgitaar maar deed ook de intro van een nummer op zingende zaag. Voor het eerst speelde ze ook een paar songs op cello. Haar heldere stem klonk ook weer prima.

Dan hebben we Joost van Es op viool. Joost is zonder meer virtuoos te noemen op dat instrument en hij heeft zijn kunsten dan ook al met heel veel artiesten uit binnen- en buitenland kunnen vertonen. Hij voelt zich erg thuis bij Steam Power, omdat daar volgens hem het plezier vanaf spat.

Laurens Joensen de gitarist heeft duidelijk restanten van een Zeeuws-Vlaams accent en dat spreekt mij wel aan, omdat mijn geboortegrond daar ook ligt. Laurens is een begenadigd gitarist en hij liet weer flink wat mooie loopjes horen à la Tony Rice op zijn akoestische Martin.

Helemaal rechts op het podium stond Janos Koolen. Janos speelt veel instrumenten, maar hij hield het dit keer bij mandoline, klarinet en banjo. Over zijn banjo werden wat grappen en grollen gemaakt door de andere bandleden in de stijl van: “Als je een banjo en een accordeon vanaf de tiende verdieping naar beneden gooit, welk instrument is er het eerst beneden? Antwoord: Who cares? Janos beheerst beide instrumenten overigens zeer goed.

Wat opviel is dat de vier bandleden allemaal vocale bijdragen leverden en erg mooie harmonies zongen. Laurens en Janos hadden in de corona-tijd ook niet stilgezeten en dat resulteerde in een aantal nieuwe nummers. Het concert werd afgesloten met een dubbele toegift en een staande ovatie. Veel bezoekers complimenteerden ons nog de keuze van deze avond en dat doet een mens goed.

Tekst: Ad van der Laan

Setlist Steam Power:
Kill You Dead/In The Ground, Old Friend. Lost Letters, Snow, Original Bad Bob, Zomaar, Common Ground*, Flowing Uphill*, Kaap de Goede Hoop, Granny*, Hobson’s Choice, Sideman Blues, Choices, Blue Fight, Sequoia*, Luna Blue*, Lifestyle, Driven by the Darkness*, Thirsty in the Rain*, Thorshavn*, Boerenschuur*, Who’s Bill?*

De nieuwe en/of niet op het album Steam Power uitgebrachte songs zijn aangegeven met een *.

Fotografie: Monique Nuijten
DJ: Wim Goud

okt, 2021

Jett Rebel muzikaal spektakel met flauwe grappen
Na een jaar weer op het podium met de Please Don't Cancel This Tour, Tour

Na zeker een jaar was het dan eindelijk weer zo ver, Jelte Tuinstra kon zich weer op het podium uitlaten als de enige echte Jett Rebel. ‘Please Don’t Cancel This Tour’ luidde de naam van de tour dan ook.

Jett Rebel

De grote mensenmassa nam voor aanvang van het concert plaats, in de geïmproviseerde foyer. Door verbouwingen aan de Theater aan de Parade zoals wij hem kennen, vinden alle shows tijdelijk plaats in de massieve hal 8 van de Brabanthallen. De ruimte wordt desalniettemin gevuld met gelach, gepraat en klinkende glazen. Een andere sfeer dan wellicht gewend, dat zeker. Maar het lijkt niemand echt wat uit te maken.

Iets voor achten loop ik de ‘theater’ zaal binnen, waar over enkele momenten het optreden zal plaatsvinden. De fluwelen rode stoelen hebben plaats gemaakt voor wat simpele stoelen en een do-it-yourself tribune. De zaal vult zich inmiddels. Iedereen is op zoek naar de gereserveerde plek vanuit waar zij het optreden zullen beleven.

Jett Rebel komt het podium op, er wordt luid geklapt. Zijn show begint hij tevens anders dan gewend; er klinkt niet direct een nummer door de zaal. Er wordt voor in de plaats komedie toegevoegd. ‘Na zo’n lange tijd niets kunnen doen, dan wil je ook terug het podium op een wat andere manier. De avond zal dan ook gevuld zijn met niet alleen muziek, maar ook flauwe grappen. Iets wat mijn vrienden mij overigens af hebben geraden om te doen’, grapt Tuinstra dan ook uit aan het publiek.

Please Don’t Cancel This Tour, Tour

Hierna kruipt hij achter zijn piano. De nummers Cold Cold Heart, Emma en Kiss That Girl Again, allen afkomstig van zijn nieuwste album The Pre-Apocalypse Party Playlist, trappen de avond af. Het publiek knikt mee en beweegt stilletjes mee, de nummers lijken voor velen onbekend. Iets wat overigens later ook door Jett Rebel zelf wordt bevestigd, op het moment dat hij vraagt naar de mensen in de zaal die het album al gehoord hebben. Er klinken enkele antwoorden. ‘Zo, dat zijn dan vijf mensen die The Pre-Apocalypse Party Playlist gehoord hebben’.

Kenner zijn van het werk van Jett Rebel of niet, het maakt niets uit. De ware entertainer in Tuinstra komt namelijk naar boven gedurende de avond. Zo tovert hij om in volkszanger ‘Jan’ Tuinstra, schrijft hij zijn eigen recensie, zal het mysterie rondom zijn twee persoonlijkheden voor eeuwig en altijd worden opgelost en pitcht hij zijn eigen televisieprogramma aan de zaal.

Maar nog het meest opvallend aan deze avond, blijkt zijn muzikale talent. Met zijn één man sterk weet hij een gehele band te vervangen en laat hij het publiek van de simpele stoelen af komen om los te gaan. Hits als Amy, Waiting For The Weekend en Goodboy komen dan ook voorbij.

Na een muzikale twee uur, eindigt Jett Rebel de avond af met een emotionele boodschap. Hij komt terug op een donkere periode in zijn leven waarin depressies en drugs de overhand namen. ‘Dit nummer heb ik geschreven in een tijd waarin het heel slecht met mij ging. Ik vind het dan ook bijna onvoorstelbaar om te beseffen dat ik dit nummer toen heb geschreven, zo hoopvol. Maar ik draag hem bij deze op voor de mensen met wie het nu niet goed gaat, voor de mensen die niet lekker in hun vel zitten,’ introduceert Tuinstra het nummerJust In Case You’re Ever Down Again.

Al met al, een avond vol humor, gelach en boven alles, muziek. Een avond om blij te zijn met Jett Rebe en dat de Please Don’t Cancel This Tour, Tour, niet is afgelast.

Screenshots: Jett Rebel – Daydreaming Carré 15-10-2021

okt, 2021

Smal Water & Moonshine Brigade in Duketown Spirit
Bossche Brouwers omgetoverd tot een echte honky-tonk met dixie delta blues en outlaw country

Nitty gritty delta blues van Smal Water en outlaw bluegrass/country van Moonshine Brigade staan vanmiddag op het programma van Brouwpodium Bossche Brouwers aan de Vaart. Een welkome matinee op deze bewolkte en saaie zondagmiddag. Smal Water uit Arnhem begint rond halfdrie en Moonshine Brigade uit Den Bosch staat om halfvijf gepland.

Smal Water

Voor aanvang van de set spreek ik Dennis van de Water aan en vraag hem over het verhaal achter de naam van de band, Smal Water.

“Oh, daar zit niks achter. Ik heet Van de Water met mijn achternaam en de zanger/gitarist heet Matthijs Smal. Water, Smal, Smal Water. Zodoende.”

Meer down to earth kun je het niet krijgen en deze aardsheid is ook te horen in de muziek van dit Arnhems duo. Basic, nitty gritty country, geen poespas: drums, gitaar (een resonator) en vocals. Zelf omschrijven zij hun muziek als ‘vuige dixie-delta-country blues’.

Het openingsnummer De sop is op zegt genoeg en dat is het unieke aan Smal Water. We hebben hier te maken met een Nederlandstalige country band.

“Daar zijn er niet veel van,” zeg ik tegen Matthijs na afloop van hun set. “Klopt. Ik maakte eerst Engelstalige nummers maar dat voelde niet goed. Ik kon minder spelen met de tekst. Dat kan ik in het Nederlands wel.” Dutch country als echte subgenre.

Matthijs heeft een krachtige stem, een waardevol vermogen dat past bij de nummers zoals Huil niet, ik lach of Drank & Rol – dat laatste wordt met grote van het publiek instemming onthaald. Het ritme van de songs wijkt niet veel van elkaar af. Lekker up tempo en de keuze om borstels te gebruiken in plaats van drumsticks ligt eigenlijk voor de hand. Het zou ook zomaar een washboard kunnen zijn, om het country gevoel completer te maken. En dat sentiment bereiken deze twee mannen absoluut gezien de reacties uit het publiek.

Het café begint inmiddels vol te lopen want de tweede band van deze zondag matinee, Moonshine Brigade, kent een schaar trouwe fans.

Moonshine Brigade

Wat jaartjes geleden zag ik Moonshine Brigade op de Parade tijdens het Bosch Winterparadijs. Ik herinner me dat ze toen heel rustige nummers speelden. Had waarschijnlijk te maken met de algehele Kerstsfeer en dat er veel gezinnen met jonge kinderen rondliepen. Outlaw country was toen misschien niet op zijn plaats. Maar deze zondagmiddag, hier bij de Bossche Brouwers, gaan alle registers open, geen scrupules. Go4it.

Roll in my sweet baby’s arms is een mooie binnenkomer. Een klassiek opgebouwde bluegrass met het getokkel van Willem op zijn banjo en Arie op de mandoline. Later zal hij die vervangen door een elektrische gitaar. Paul op de contrabas heeft de lead vocal en de anderen zingen lekker het refrein mee.

Cocaïne Blues, Drink to the dead, Moonshine Brigade en de cover van Dolly Parton’s Jolene gaan in één moeite door. De band komt lekker op stoom en Arie wisselt zijn mandoline voor een witte elektrische gitaar. De band krijgt meer volume door dat instrument. Het is nu minder zuiver bluegrass maar who cares? Het is nu bluegrass met een rauw randje.

De single Voodoo Lady kan natuurlijk niet ontbreken deze middag, gevolgd door Cotton Fields dat ook op Spotify staat. Bij de drie laatste nummers Rumors of War, No country for old men en Gravelroad neemt Willem de lead vocal wat meer over en doet dat niet onverdienstelijk. Hij heeft meer volume in zijn stem dan Paul die ook nasaler zingt. Als toegift besluit Moonshine Brigade met een cover van Sloop John B van The Beach Boys.

Een fijne zondagmiddag wordt afgesloten met twee bands die elkaar kunnen vinden in de muziek uit de Deep South, de blues en bluegrass, en elkaar als zodanig complementeren.

Duketown Spirit

Bij de ingang naast de PA hebben de Bossche Stokers een geïmproviseerd barretje ingericht waarop ze hun ketelbrouwsels in stoere flessen gebotteld uitstallen. Music & moonshine liquor zijn onlosmakelijk aan elkaar verbonden.

okt, 2021

Three is nieuwste release van Death Star Discotheque
Drie nummers postpunk uit de regio Boxtel/Eindhoven ontstaan en ontwikkeld in de lockdown periode

Ons aller hoofdredacteur Ronald werd getipt door Death Star Discotheque zelf, dat ze nieuwe muziek uit hebben gebracht. Of ik eens naar Three wilde luisteren.
Vooropgesteld dat KLANKGAT met name de Bossche muziekscene een warm hart toedraagt, mogen er ook wel eens uitzonderingen gemaakt worden. Death Star Discotheque (goeie naam!) stamt uit Eindhoven en Boxtel, en vormt bij deze de uitzondering. Wat ook meehelpt, is dat de band 16 december een optreden heeft gepland in het sympathieke café van de Bossche Brouwers aan de Tramkade.

Death Star Discotheque, Three

Maar nu waar het feitelijk om draait: de muziek. Three is een EP met daarop drie nummers. Death Star Discotheque heeft eerder al materiaal uitgebracht, zoals op Spotify te vinden is, en dit is hun tweede EP.

Three

De opener, Freedom Of Speech, trapt lekker af met wat gitaar feedback aan het begin. Opvallend is het droge strakke basgeluid wat het nummer sterk overeind houdt. Qua sfeer doet het denken aan de Stooges. Met name de gitaarsolo’s na elk refrein dragen hier aan bij. Het klinkt erg lekker, maar het pianogepingel als afsluiting gaat aan mij voorbij.

Om toch maar de Grote Namen erbij te pakken om de sfeer van een nummer te duiden, het tweede nummer, Colours, heeft iets van Sonic Youth ten tijde van Goo, en van Dinosaur Jr.’s ‘Bug’. Een licht melancholiek nummer, met als kadootje mooie zin ‘She’s like the colours I adore’.

Afsluiter 1000 Eyes doet mij niet zo veel. Het is een soort ‘generic’ postpunk: up-tempo, met schreeuwende zang. Het klinkt lekker strak, maar heeft weinig eigen smoel.

Death Star Discotheque speelt in december in Brouwpodium Bossche Brouwers de Vaart, ik ben wel benieuwd hoe ze live zijn.

Death Star Discotheque is een indie/post-punk band uit Boxtel/Eindhoven.   De band werd eind 2018 opgericht. Na een periode als trio te hebben gespeeld, werd de band in de zomer van 2021 verstrekt door een bassist.   De band gaf vele optredens in Nederland (oa in De Pul/Uden en de W2/Den Bosch) en België. In de zomer van 2019 deed de groep een mini-tour in Duitsland (oa Wild at Heart/Berlijn).   In oktober 2021 verscheen Three, een drie track EP. Eerder verschenen de singles Face Yourself (inclusief clip), Wasting Time en We Are XTC/Dance die in vele Spotify lijstjes werden opgenomen.

Tijdens de C19 lockdown deed de band een optreden tijdens The Isolation Sessions in de Effenaar, Eindhoven. Dat waren concerten zonder publiek en via livestream uitgezonden. Net als veel andere bands wachtte ook Death Star Discotheque ongeduldig op het moment dat de zalen weer open mochten. De lockdown periode werd benut om te werken aan nieuwe nummers.  met de EP Three als resultaat.

Line-up:
Michel, vocals/guitar
Roelof, drums
Eugene, guitar
William, bass